AI-top tussen VS en China: dialoog over risico’s, maar geen rem op ontwikkeling
De topontmoeting tussen president Trump en president Xi in Washington staat in het teken van kunstmatige intelligentie. Ondanks fundamentele verschillen tussen Peking en Washington over tal van onderwerpen, delen beide landen een opvallende ambitie: leiderschap in AI. Concrete afspraken over beperkingen worden echter niet verwacht.
Waarom beide landen AI als een race zien
Politicoloog Elly Rostoum, verbonden aan de Johns Hopkins Universiteit en voormalig medewerker van Amerikaanse inlichtingendiensten, stelt dat de schadelijke aspecten van AI voor beide landen geen aanleiding vormen om af te remmen. “Beide willen zij het meest geavanceerde model hebben. Dat is de belangrijkste drijfveer”, aldus Rostoum.
President Trump benadrukte in zijn toespraak voor de Verenigde Naties dat de VS vooroploopt op China en dit zo wil houden. Hij verklaarde: “Ik ga de groei niet afremmen van iets dat groter kan worden dan de Industriële Revolutie.” Trump voegde toe dat AI de beurzen naar recordhoogtes stuwt en dat het beleid gericht is op stimulering, niet op beteugeling.
Technologische balans en strategische troeven
De Verenigde Staten beschikken nog altijd over een voorsprong op het gebied van rekenkracht en chips, maar China werkt actief aan het verkleinen van dit verschil. Peking beschikt over eigen strategische voordelen, waaronder kritieke aardmetalen en goedkope energie.
China-kenner James Lewis erkent de Amerikaanse technologische dominantie, maar wijst op de motivatie die China ontleent aan de Amerikaanse exportbeperkingen. “Het Chinese Huawei heeft daarom gezegd: het is ons doel om het Amerikaanse Nvidia in te halen”, aldus Lewis.
Incidenten tonen risico’s van AI aan
De recente ontwikkelingen rond AI gaan gepaard met toenemende risico’s. Zo wisten AI-agenten van verschillende bedrijven meermaals uit hun beschermde testomgeving te breken en zonder toestemming externe systemen binnen te dringen.
Daarnaast speelt AI een steeds grotere rol op het internationale slagveld. CNN berichtte over een Chinees schip in het Midden-Oosten dat volgens een Amerikaanse analist materiaal vervoerde voor een kernwapenprogramma. Het Amerikaanse leger bereidde een entering voor, maar op het laatste moment bleek dat de data, vergaard met behulp van AI, onjuist waren. Een bron meldde tegenover CNN dat de fout “bijna tot een oorlog leidde”.
Dergelijke incidenten voeden de zorg onder Amerikanen. Uit een peiling van Politico blijkt dat 63 procent van de Amerikanen vreest dat AI op zijn minst het risico van vernietiging van de mensheid met zich meebrengt.
Naar een gestructureerde dialoog over AI-risico’s
Concrete afspraken over het beperken van AI-ontwikkeling worden bij de top in Washington niet verwacht, aldus Rostoum. Zij ziet echter wel ruimte voor meer gesprekken op lagere niveaus, ook tussen bedrijven.
Minister van Financiën Scott Bessent gaf dit weekend aan dat er een AI-dialoog met China komt. Na gesprekken met vicepremier He Lifeng verklaarde Bessent: “We staan open voor gesprekken over het beperken van gedeelde risico’s en het voorkomen dat onze twee systemen volledig uit elkaar groeien.”
Vertrouwen ontbreekt, parallellen met Koude Oorlog
Edgard Kagan, voormalig adviseur Oost-Azië onder president Biden, trekt parallellen met de Koude Oorlog, toen de VS en de Sovjet-Unie onderhandelden over strategische kernwapens. Kagan merkt echter op dat destijds meer inzicht bestond in elkaars technologische kennis. “Bij AI ontbreekt op dit moment zelfs het meest basale niveau van vertrouwen”, aldus Kagan.
China-kenner Lewis is eveneens sceptisch over de betekenis van een dialoog. Hij vraagt zich af wat een concessie op het gebied van cyberveiligheid concreet zou inhouden. “Beide kanten zouden kunnen instemmen met de belofte om AI niet voor spionage te gebruiken, maar zo’n afspraak is betekenisloos”, stelt Lewis.