De Nederlandse Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) heeft vanaf begin 2018 kunnen meekijken op de iPhone van Jared Kushner, schoonzoon en onderhandelaar van de Amerikaanse president Donald Trump. Dat blijkt uit een nieuw boek van de Amerikaanse onderzoeksjournalist Matthew Cole, waarvan Vanity Fair een fragment publiceerde. Volgens NOS ontdekte de dienst zo dat Kushner toegang had tot een bankrekening in Dubai waarop honderden miljoenen dollars stonden.
De MIVD liet aan NOS weten geen uitspraken te doen over de werkwijze, het kennisniveau of de bronnen van de dienst. Hoe lang de inlichtingendienst het scherm van Kushner in de gaten heeft gehouden, is daardoor niet bekend.
Hoe kwam de MIVD aan toegang tot Kushners telefoon?
De operatie kwam op gang in 2017, toen de Nederlandse militaire inlichtingendienst ontdekte dat een medewerker van de Russische militaire inlichtingendienst GROe, gespecialiseerd in gestolen bankgegevens, onderweg was naar het Verenigd Koninkrijk voor een spionageopdracht. Op verzoek van de Nederlandse collega's hielden de Britten de man aan, schrijft Cole.
De hacker kreeg vervolgens twee opties:werken als informant voor de Nederlandse overheid, of in het Verenigd Koninkrijk worden aangehouden, wat hem mogelijk jaren celstraf had kunnen opleveren. De Russische medewerker koos voor samenwerking en gaf de Nederlandse dienst toegang tot een van de gevoeligste systemen van de GROe.
Op een server in de Russische stad Rostov, in gebruik bij het cyber- en hackteam van de GROe, troffen de Nederlanders schermafbeeldingen aan van de iPhone van Kushner. Volgens Cole wist de MIVD begin 2018 zelf toegang te krijgen tot het toestel, waardoor de dienst live kon meekijken zodra Kushner de telefoon gebruikte. Ook De Telegraaf meldt op gezag van betrouwbare bronnen dat de dienst vanaf 2017 het scherm van Kushners telefoon kon volgen.
750 miljoen dollar op een rekening in Dubai
Tijdens de bewaking van het toestel zagen de Nederlandse spionnen dat Kushner inlogde op een bankrekening in de Verenigde Arabische Emiraten in Dubai. Op dat account was te zien dat het honderden miljoenen dollars had ontvangen van een bank in Azerbeidzjan. Aanvankelijk gingen de Nederlanders ervan uit dat de rekening was gelieerd aan de Azerbeidzjaanse overheid.
Cole schrijft dat er op de rekening 750 miljoen dollar stond, afkomstig van de koninklijke families van Saoedi-Arabië en de VAE. Het geld zou zijn bedoeld om politieke en diplomatieke doelen in het Midden-Oosten te bevorderen. De rekening zou mede onder beheer hebben gestaan van Kushner en de Emiratische president Mohammed bin Zayed Al Nahyan (MBZ). BNR Nieuwsradio bericht dat de Nederlandse spionnen dankzij de hack de banktransacties konden ontdekken.
Wat was het doel van de geldstromen?
Volgens een bron van Cole, die op de hoogte was van de deal tussen de VAE en Kushner, zocht Kushner een omweg om zijn diplomatieke doelen te bereiken.