CDU-fractieleider Spahn kreeg kind via draagmoeder, ondanks eigen verbod
De Duitse politiek is in beroering geraakt nadat Bild onthulde dat Jens Spahn, fractievoorzitter van de regeringspartij CDU/CSU, vader is geworden via een draagmoeder. Spahn en zijn partner Daniel Funke hebben een zoon gekregen, maar de omstandigheden rondom de geboorte hebben een politieke storm ontketend. Het draagmoederschap is namelijk verboden in Duitsland, en Spahn heeft als voormalig minister van Volksgezondheid in 2020 een legalisering van deze praktijk tegengehouden.
Wat is de politieke context van deze zaak?
Spahn, een vooraanstaand CDU-politicus, heeft in het verleden herhaaldelijk aangegeven moeite te hebben met het concept van een 'gehuurde baarmoeder'. In 2015 zei hij: 'Als homoseksuele man en christen vind ik het erg moeilijk om me te verzoenen met het idee van een gehuurde baarmoeder.' Het vergde nederigheid, zo stelde hij destijds. Het koppel week uit naar de Verenigde Staten om het Duitse verbod te omzeilen. Duitse media melden op basis van naaste medewerkers dat Spahns standpunt over draagmoederschap ongewijzigd blijft.
Hoe reageert de Duitse politiek?
De gang van zaken leidt tot brede kritiek, zowel vanuit de coalitie als de oppositie. Carmen Wegge, Bondsdaglid voor coalitiegenoot SPD, stelde: 'Wie het zich financieel kan veroorloven, kiest voor een draagmoeder in het buitenland.' Binnen de SPD klinkt de roep om het verbod af te schaffen. Paula Piechotta van de Groenen uitte zich fel: 'Spahn verbiedt miljoenen Duitsers iets wat hij zichzelf wel gunt.' Uit onderzoek blijkt dat één op de tien stellen tussen de 25 en 59 jaar in Duitsland ongewild kinderloos is.
Wat is de positie van de CDU?
De partijtop probeert van deze privéaangelegenheid geen grote politieke kwestie te maken. Een woordvoerder liet weten dat de partij wil vasthouden aan het bestaande verbod. Bondskanselier Merz weigert inhoudelijk op de kwestie in te gaan. Minder prominente CDU'ers uiten echter felle kritiek. Hubert Hüppe, leider van de seniorenvleugel, zei tegen Der Spiegel 'persoonlijk geschokt' te zijn en pleitte voor strafrechtelijke vervolging van Spahn, naar Italiaans voorbeeld.
Waarom is draagmoederschap in Duitsland verboden?
Een van de belangrijkste redenen voor het verbod is de angst voor een commerciële industrie. De Duitse wetgever vreest dat vrouwen in kwetsbare posities hun baarmoeder ter beschikking stellen zonder de risico's volledig te overzien. Daarnaast is Duitsland een van de laatste landen in Europa waar eiceldonatie verboden is. Pogingen om dit te veranderen, liepen de afgelopen jaren spaak.
Wat is het alternatief van altruïstisch draagmoederschap?
Verschillende Duitse partijen proberen al jaren zogeheten 'altruïstisch' draagmoederschap te legaliseren, waarbij geen vergoeding tegenover staat, op hooguit de onkosten na. Dit is de praktijk in Nederland. De vorige Duitse regering, zonder CDU/CSU, kwam hier uiteindelijk niet uit en schoof het onderwerp op de lange baan.
Veelgestelde vragen over draagmoederschap in Duitsland
Is draagmoederschap volledig verboden in Duitsland?
Ja, draagmoederschap is in Duitsland verboden, zowel commercieel als altruïstisch. Het omzeilen van het verbod door uit te wijken naar het buitenland is niet strafbaar voor de ouders, maar Duitse artsen die helpen bij het vinden van een draagmoeder in het buitenland kunnen wel worden vervolgd.
Waarom is het verbod op draagmoederschap controversieel?
Het verbod is controversieel omdat het leidt tot ongelijkheid: wie het zich financieel kan veroorloven, kan uitwijken naar het buitenland, terwijl anderen geen toegang hebben tot deze optie. Daarnaast is er een groeiende roep om legalisering van altruïstisch draagmoederschap, zoals in Nederland.
Wat is de impact van deze zaak op de Duitse politiek?
De zaak legt een politieke hypocrisie bloot en versterkt de roep om herziening van het verbod. Het kan leiden tot een debat binnen de CDU en de coalitie over de toekomst van het draagmoederschap in Duitsland.